Waalwijks DNA met lint, laan en Loint
Met De Els bouwen we samen aan een stukje Waalwijk om trots op te zijn. Daarbij kijken we niet alleen naar de toekomst. We zijn namelijk ook trots op wie we zijn en waar we vandaan komen. En dat komt terug in De nieuwe Els. Van leer- en schoenenstad tot logistieke hotspot en verder: Waalwijk vindt zichzelf steeds opnieuw uit. Veerkracht en ondernemerschap zit in ons DNA.
In het hart van onze gemeente ligt een bijzonder verhaal verborgen, dat we terugbrengen in De Els. Het verhaal van het lint, de laan en de Loint.
LET OP: binnenkort volgen er afbeeldingen bij de uitleg hieronder.
Lint, laan en Loint
De herontwikkeling van De Els gaat niet alleen over nieuwe gebouwen en openbare ruimtes. Het idee om lint, laan en Loint als inspiratie voor De Els te gebruiken, kwam naar voren tijdens gesprekken met inwoners en ondernemers. Een idee uít de stad, vóór de stad. Het gaat ook over het verhaal van Waalwijk. Een verhaal dat al eeuwen geleden begon en nog altijd zichtbaar is in onze omgeving: het verhaal van het lint, de laan en de Loint.
Lint
In de middeleeuwen bestond het gebied rond Waalwijk uit natte polders, veengronden en hogere zandkoppen. Mensen vestigden zich op die hogere, droge plekken. Langs deze natuurlijke verhogingen ontstonden wegen, en langs die wegen groeiden de eerste dorpen. Zo ontstond het lint: een langgerekte rij van boerderijen, werkplaatsen en later ook winkels en kerken, allemaal gericht op één doorgaande route. Je ziet dit lint nog terug als je naar de plattegrond van Waalwijk kijkt, bijvoorbeeld bij de Grotestraat.
Laan
De lanen verbinden het centrum van Waalwijk met de omliggende wijken en dorpen. De groene lijnen die je vandaag terugziet in bijvoorbeeld de Stationsstraat en de Mr. van Coothstraat herinneren aan die geschiedenis.
Loint
En dan is er de Loint (uitgesproken als ‘lunt’). Ooit was dit een waterstroom die een belangrijke rol speelde bij het ontstaan en de groei van Waalwijk. Vanaf de 17e en 18e eeuw ontwikkelde Waalwijk zich tot een centrum van leer en schoenen. Langs de Loint vestigden zich looierijen, wasserijen en kleine werkplaatsen. Het water werd gebruikt voor het spoelen, wassen en verwerken van huiden. De Loint werd zo een belangrijke motor van de lokale economie.
Tegelijkertijd leidde intensief gebruik tot vervuiling. In de 20e eeuw werd de waterloop daarom op veel plekken afgedekt of gedempt. Uiteindelijk verdween de Loint volledig uit het straatbeeld. Wat ooit een levendige stroom was, verdween voorgoed onder de grond.
Het water verdween uit beeld, maar niet uit het geheugen van de stad. Bij de ontwikkeling van De Els proberen we deze geschiedenis op een eigentijdse manier opnieuw onder de aandacht te brengen.
De Els
Lint en lanen vormen samen grofweg het gebied waarbinnen we De Els gaan herontwikkelen. Daarbij grijpen we de kans om de Loint opnieuw een plek te geven in het centrum. Niet door het verleden letterlijk te reconstrueren, maar door de historische lijn te vertalen naar een moderne variant in de openbare ruimte. Zo wordt de Loint opnieuw een herkenbaar element in het centrum: een verbinding tussen verleden en toekomst.
We gebruiken het concept ‘lint, laan en Loint’ onder andere als één van de manieren om het zogenaamde beeldkwaliteitsplan voor De Els uit te werken. Het is ook opgenomen in het voorlopig ontwerp stedenbouwkundig plan.