Speech herdenking Kapelsche veer burgemeester Kleijngeld

Dames en heren,

Welkom in zalencentrum  Zidewinde. We hebben een indrukwekkende herdenking achter de rug bij het vernieuwde monument dat ons herinnert aan de Strijd om Kapelsche veer. Een monument dat ruim dertig jaar geleden ontstond door een dankbare bevolking die haar bevrijders wilde eren. Ze wilden stil staan bij de strijd die dichtbij hùn huis honderden jonge mannen het leven kostte.


Ladies and gentlemen,

Welcome to the Zidewinde Cultural Centre. We have just attended an imposing memorial service at the restored monument that commemorates the Battle of Kapelsche veer. A monument that was first built thirty years ago by grateful local townspeople, who wished to honour their liberators. They wanted to mark the battle close to their homes that cost the lives of hundreds of young men.

Wat ik daar zelf altijd heel bijzonder aan vind, is dat die mannen niet van hier kwamen. Het waren namelijk wat sommige mensen nu soms neerbuigend buitenlanders noemen. Mensen met raar klinkende namen, apart smakend eten, andere tradities en gewoonten. En zo vreemd als zij voor de mensen hier waren, moeten wij ook voor hen zijn geweest. Het weerhield deze mannen uit Polen, Noorwegen, Canada en Groot-Brittannië en later België er niet van om honderden, zelfs duizenden kilometers van huis in een koud, vreemd land te vechten voor onze vrijheid. In een oorlog die ze misschien zelf niet begrepen. Tegen een vijand die, op een verwerpelijke ideologie na, bedrieglijk veel op henzelf leek. Onze bevrijders waren misschien ooit vreemden voor elkaar maar stonden schouder aan schouder toen het er op aan kwam.

I always think it is truly remarkable that those men did not come from here. They were what some people these days condescendingly call foreigners. People with strange-sounding names, odd-tasting food, peculiar habits and different traditions. Although we must have seemed just as strange to them as they did to us, it did not stop these men from Poland, Norway, Canada and Great Britain, and later Belgium, from fighting for our freedom hundreds, or even thousands of kilometres from their homes in a cold, foreign country, in a war that they may not have even understood, against an enemy who, apart from an abhorrent ideology, looked uncannily like themselves. At one time, our liberators were probably strangers to each other, but they stood shoulder to shoulder when it mattered.

Velen van hen vonden hier ook een tijdelijk thuis. Ze kregen onderdak bij mensen in de omgeving. Die zorgde voor ze, zo goed en zo kwaad als het in die moeilijke tijden ook ging. Met eten, een kop koffie, schone was, maar vooral ook met een warme ontvangst en een luisterend oor. Samen optrekken, samen vechten en helaas ook samen sterven: dat gebeurde hier.

Many of them also found a temporary home here. They were taken in by local people, who took care of them as best they could in those difficult times by giving them food, coffee, clean clothes, but especially a warm welcome and a listening ear. Taking care of each other, fighting together and, unfortunately, also dying together: this is what happened here.
 

In een tijd zonder internet, zonder televisie en nog vaak zonder radio was de ander veel eerder dan nu een vreemde.  Elkaar begrijpen, elkaars taal spreken en elkaar vertrouwen: het was echt niet vanzelfsprekend. Dat alleen al vergde  moed, nog voor de strijd was begonnen. Dat het toch gebeurde, vind ik inspirerend.

In a time without internet, without television and usually without even a radio, other people were much more commonly regarded as strangers than they are now.  Understanding each other, speaking each other's language and trusting each other were things that really could not be taken for granted. It took courage, before the battle had even started. I am always inspired by the fact that it happened anyway.

Juist in een tijd waar de focus meer ligt op wat ons van elkaar onderscheidt dan verbindt, zijn de lessen van toen bijzonder. We hebben namelijk zo veel meer gemeen dan we vaak denken. Dat onderstreept onze 50-jarige stedenband met het Duitse Unna goed. Dat Waalwijk die jumelage aanging, maakte destijds wel wat los. Maar de tijd leerde ons dat wat we wensen voor de mensen die we liefhebben, wat we zelf belangrijk vinden in ons leven: dat verschilt meestal niet ingrijpend.

Precisely in a time in which we tend to focus more on the things that make us different, we should remember this important lesson from the past. We do after all have much more in common than we usually think. A fact that is underlined by our 50-year relationship with Unna in Germany. Waalwijk becoming twinned with a town in Germany prompted a heated debate at that time, but over the years, we have learned the things we want for the people we love and the things we believe are important in life are not so very different.

Mijn pleidooi is om daar altijd aandacht voor te hebben. Of het nu gaat om mensen die hier van boven de rivieren  als nieuwe inwoner komen, als arbeidsmigrant of als vluchteling: ze verdienen het dat we ons best doen om ze te leren kennen, te begrijpen en te waarderen. 

I would like to urge you to keep this 'sameness' in mind all the time. No matter whether they are Dutch people from north of the rivers, migrant workers or refugees who come to live here: we owe it to them to do our best to get to know them, and to understand and appreciate them. 
 
En dat we elkaar kunnen leren kennen in vrede en veiligheid - ons kostbaarste bezit - is misschien wel de belangrijkste erfenis van de Tweede Wereldoorlog en daarmee ook de Strijd om Kapelsche veer. Die erfenis deel ik dankbaar met de vertegenwoordigers van de geallieerde eenheden die hier destijds zo’n offer brachten voor onze bevrijding. Ik overhandig hen zo een replica van de plaquette bij het monument. Zodat zij onze diepe waardering dag in dag uit kunnen blijven zien en weten: de gemeente Waalwijk - en het dorp Sprang-Capelle in het bijzonder - buigt voor u!

And the fact that we can get to know each other in peace and security - our most precious possession - is perhaps the most important legacy of the Second World War and the Battle of Kapelsche veer. I am grateful to be able to share that legacy with representatives of the allied soldiers who made the ultimate sacrifice for the sake of our freedom during the war. I would like to present them with a replica of the plaque on the monument so that they can see and remember our deep appreciation every day. The town of Waalwijk - and especially the village of Sprang-Capelle - salute you!