Afscheid Henk Heuverling 20 mei 2016

Beste Henk, Milos, Otis, Maria,

leden van het college van B&W en van de gemeenteraad

en alle andere genodigden

Henk Heuverling is een Waalwijks fenomeen. Wanneer hij in 1978 begint. Wanneer hij zijn wethouderschap in 1982 continueert. Wanneer hij in 1995 zijn functie neerlegt. Wanneer hij in 2006 als gemeenteraadslid zijn politieke comeback maakt. En wanneer hij in 2008 terugkeert als wethouder en vanaf 2015 weer als raadslid. Waalwijk heeft zevenentwintig jaar een fenomeen in de lokale politiek gekend.

Riné van Dongen is al ingegaan op Henks entree. Mét snor, met relatief lang haar, met spijkerbroek. In kringen van De Hamer of in de bovenbouw van het Mollercollege van die dagen niks bijzonders, maar voor gemiddeld Waalwijk, laat staan voor de burcht die gemeentehuis heet, is het even alsof de wereld op zijn kop staat. Maar zijn start betekent veel meer dan wat opmerkelijk uiterlijk vertoon. Zijn komst is tegelijk een teken des tijds. Eind jaren zestig laat de babyboomgeneratie in Tilburg, Amsterdam en andere steden van zich horen en eist politieke zeggenschap. Denkt u aan de opkomst van Nieuw Links binnen de Partij van de Arbeid en de komst van nieuwe partijen als D66 of de PPR. Een jaar of tien later ontwaakt ook Waalwijk uit zijn winterslaap en Henk Heuverling is hier in zekere zin het symbool van. Wanneer hij in 1978 voor de PvdA in de raad komt, wordt hij meteen ook wethouder. Hij wordt de eerste full-time-wethouder van Waalwijk.

De wijk De Amstel heeft veel aan hem te danken. Ikzelf dank hem alsnog voor de bouw van een complex Van-Dam-eenheden aan de Grotestraat, waar ik mijn eerste zelfstandige woonruimte kan betrekken. Huur: 275 gulden per maand. Eindelijk wordt er in Waalwijk aan jongeren gedacht, vonden we.

Naast volkshuisvesting is Henk voornamelijk actief op het gebied van welzijn, cultuur, sport en onderwijs. Zijn CDA- en VVD-collega’s in het college van B&W moeten nogal aan zijn stijl wennen: met kennis van zaken is hij vaak scherp en als het er op aankomt schuwt hij de confrontatie niet, kan hij soms zelfs behoorlijk hard zijn. Maar altijd gericht op de zaak, niet op de persoon. Hij dwingt er respect mee af. En dat is hard nodig, want landelijk verkeert zijn partij in zwaar weer. En Henk weet als geen ander hoe de hazen lopen. Je bent als lokaal politicus sterk afhankelijk van het beleid dat landelijk door je partij wordt gemaakt. ‘Een stem op de PvdA is een stem op Joop Atoom’, zo klinkt het in die dagen. Bij de gemeenteraadsverkiezingen van 1982 verliest zijn partij in Waalwijk de helft van zijn vier zetels. En of je met twee zetels wethouder kunt blijven, is voor een belangrijk deel afhankelijk van de kwaliteit van je bestuurder.

Even een anekdote tussendoor. Bij de samenstelling van de kandidatenlijst voor de verkiezingen waarover ik zo even sprak, speelde ik zelf ook een rolletje. Ik kwam als vijfde op de lijst, maar Henk wendde zijn invloed binnen de partij aan om me als derde op de lijst te plaatsen. Zijn argumentatie: ‘Hij kan voor kwaliteit zorgen (dank); politiek vernuft spijkeren we hem later wel bij.(andermaal dank Henk)’

Henk als fenomeen in 1982. Want wie krijgt het voor elkaar om, na gehalveerd uit de verkiezingsstrijd te zijn gekomen toch wethouder te blijven. Henk Heuverling dus.

In politiek opzicht is het zijn lastigste periode. Met twee zetels is invloed in raad en college uitoefenen niet gemakkelijk. In deze periode is hij druk bezig met de bouwplannen voor de uitbreiding van Krophollers gemeentehuis. De nieuwbouw is qua uiterlijk zichtbaar ondergeschikt aan de architect van het hoofdgebouw. En dat was ook Henks bedoeling, want voor Kropholler heeft hij groot ontzag. Binnen, in de nieuwe raadzaal imponeert het kolossale schilderij van Voormeij. Henks invloed is overal zichtbaar. Hij is op zijn best.

Vier jaar laten heeft Henk de wind mee. In 1986 wint de PvdA met vijf zetels en wordt de tweede partij in de raad. Vanaf dat moment heb ik je beter leren kennen, want ook ik mag deel uitmaken van de nieuwe fractie.

Eind jaren tachtig wordt - toen nog sociaal-cultureel - centrum
De Leest steeds meer een hot politiek item. Wanneer Waalwijk méér wil zijn dan een middelgroot en modaal provinciestadje dan moet het investeren in zijn voorzieningen. In een nieuwe bibliotheek aan de Wilhelminastraat en in een cultureel centrum, dat méér is dan het lelijke eendje aan de Mr. van Coothstraat. Het is Henks stellige overtuiging. Toenmalig burgemeester Rob van Schaik kan erover meepraten. Ik citeer hem:

‘Als de dag van gisteren herinner ik me, dat je bij onze eerste ontmoeting in Groenlo bij het vertrek twee rapporten op tafel legde. Je had nog niks gezegd, maar wat je bij de overhandiging zei was wel veelzeggend: ‘zet je tanden daar maar in, want deze zaken zijn voor Waalwijk urgent. Met andere woorden: ga er maar aan staan. Aan beide karren moet getrokken worden. Ik reken op je.’

Het ene project was De Leest, het andere, in de herinnering van Rob van Schaik, Jongerencentrum ‘t Zolderke, later Tavenu.

De Leest, de Tavenu. Maar vergeet ook de bibliotheek aan de Wilhelminastraat niet. Het toenmalige hoofd van de bieb, Dini de Kort: ‘natuurlijk zou er onder een andere wethouder ook een nieuw gebouw gekomen zijn, maar dat het zó mooi zou zijn geworden?’
Bij de opening straalde je in je rol van Hugo de Groot. In vol ornaat kwam je uit de boekenkist. Bibliotheekvoorzitter Maarten Meuwese, hier vanmiddag ook aanwezig, vertelt: ‘dat te moeten ondergaan was overigens geheel en al zijn eigen idee. Over hoe hij zich onderweg gevoeld heeft, heeft hij steeds gezwegen, maar in stilte moet hij toen behoorlijk geleden hebben. De eerlijkheid gebiedt thans te bekennen dat onderweg de neiging opkwam de sleutel van de boekenkist spoorloos te laten verdwijnen. Het gebouw was immers gereed en ingericht en de daarvoor verantwoordelijke wethouder daarom dus overbodig.’ Henk, de kloof tussen overheid en inwoners is, als die al bestaat, ouder dan de eenentwintigste eeuw.

In de tachtiger en negentiger jaren treffen Waalwijkse jongeren elkaar in centra als De Pit, in de vervallen oudbouw van het Sint Nicolaasziekenhuis, later Plus Minus genoemd en in Het Zolderke, op de bovenverdieping van het tegenwoordige buurthuis De Wierd aan de Crispijnstraat. Het is twee keer niks. Serieus jongerenwerk vraagt om échte huisvesting. Na veel politiek wikken en wegen komen de contouren van jongerencentrum Tavenu aan de Taxandriaweg tevoorschijn. Ter Aangenaam Vermaak En Nuttige Uren. Na een langdurig besluitvormingsproces vindt in februari 1996 de eerste steenlegging plaats. Het zou een pluim op jouw inzet hebben moeten zijn, maar het liep anders. Het noodlot treft jou in deze periode op harde wijze. Vanwege persoonlijke omstandigheden ben je gedwongen om na zeventien jaar wethouderschap afscheid te nemen. Je stapt over naar bouwbedrijf Van Wijnen. Aan mij is overigens de moeilijke taak om jou op te volgen.

Maar in mentaal opzicht neem je nog lang geen afscheid. Integendeel. Bijna wekelijks zijn jouw opvattingen per ingezonden brief in weekblad De Waalwijker, voor ieder dit het wil, te lezen. Je bemoeit je met van alles en nog wat, maar wel altijd met één centraal thema dat je aan het hart gaat: de Waalwijkse politiek. Je schrijfsels zijn ook een beetje de opmaat voor je comeback. En die vindt plaats door de oprichting van een nieuwe politieke partij: Het Plaatselijke Burgerinitiatief. En net als in 1978 staat burgerparticipatie centraal. Als voorzitter van de nieuwe beweging volg je het politieke circuit op de voet. Het is een kwestie van tijd vóór je in 2006 opnieuw zitting neemt in de gemeenteraad. En jouw politieke instinct weet dat de in de Waalwijkse raad vertegenwoordigde lokale partijen alleen SAMEN toekomst hebben. Lokaal Belang staat op het punt om geboren te worden. Ik herinner me het moment nog dat er op een doordeweekse ochtend op de deur van mijn kamer wordt geklopt met de mededeling dat een delegatie met Henk Heuverling als woordvoerder, me dringend om belet vraagt. Het hoeft maar eventjes te duren. De mededeling is stellig en duidelijk. Of de voorzitter van de raad kennis wil nemen van het feit dat er in Waalwijk een nieuwe partij is: Lokaal Belang, een fusie van PBI, De Acht Kernen, Gemeentebelangen en Lijst Brouwer. Het is een kwestie van tijd voor de nieuwe partij deel zal uitmaken van het dagelijks bestuur van onze gemeente. Eén keer raden wie er dan namens Lokaal Belang wethouder wordt. Politiek fenomeen Henk Heuverling.

Beste Henk. En met name vanwege die laatste periode in jouw politieke leven ken ik jou goed. Van de ene kant is er weinig veranderd: als het er op aankomt, ben je er zoals altijd, helemaal bij. Net zoals in 1978 moet het college wennen aan je stijl: stellig, soms hard, slim.

Maar je bent in de loop van de jaren ook milder geworden.
Je presteert als vanouds en concentreert je als vanouds op de plaatselijke accommodaties. En nu is vooral de onderwijssector aan de beurt. Een tijdje geleden sprak ik de voorzitter van het basisonderwijs in een buurgemeente die me vroeg hoe het toch kan dat Waalwijk zo goed in zijn onderwijshuisvesting zit. Ik heb hem naar jou verwezen. Nieuwbouw van het Moller en de Walewijck, van de Juliana van Stolbergschool, 4 nieuwe en 4 gerenoveerde basisscholen en één voor het voortgezet onderwijs. Henk Heuverling als politiek fenomeen!

De vraag die vandaag resteert is wat er nu gaat gebeuren. Neem je nu echt afscheid? Ik denk het eigenlijk van wel. Je hebt het allemaal wel eens gezien, je hebt het allemaal wel eens meegemaakt. Je bent van plan om voor langere tijd verre reizen te maken. Het is je gegund. Maar dan ineens lees ik weer een ingezonden artikel in de krant van oud-wethouder Heuverling, die zijn mening ventileert over de staat van het centrum van de stad. Maar Henk toch?

Beste Henk, is ken je inmiddels al lange tijd en ben je in al die jaren steeds meer gaan waarderen. Ik vind het heel jammer dat je me meldde dat je er nu echt een punt achter gaat zetten. Je bent een lokaal politiek fenomeen dat een warm afscheid verdient. Je bent niet zo van de eerbetuigingen. ‘Ik wil beoordeeld worden op mijn daden, niet op mijn persoon.’ Toch vind ik het een eer om je op basis van jouw grote verdiensten voor de stad, te mogen meedelen dat het zijne majesteit de koning heeft behaagd jou, J.H.H. Heuverling te benoemen tot ridder in de orde van Oranje-Nassau. Het is je gegund. Je hebt het verdiend. Proficiat.