Samen klimaatbestendig vooruit

Het klimaat verandert. Dat merken we allemaal, ook in Waalwijk. Denk maar aan de enorme hittegolven van afgelopen zomers, de langere periodes zonder neerslag, maar ook aan stormen en extreme regenbuien die zorgden voor ondergelopen tunnels en kelders. In de komende jaren neemt de kans op hitte, droogte en wateroverlast alleen maar toe. En daarmee ook de risico’s voor onze leefomgeving, onze gezondheid en door schade, ook onze economie. Als we niets doen, dan zijn de gevolgen ingrijpend voor mensen, dieren en planten.

We willen Waalwijk weerbaar maken tegen het veranderende klimaat, oftewel klimaatbestendig. Denk bijvoorbeeld aan het aanleggen van meer groen, extra ruimte voor water en aan het opslaan of afkoppelen van regenwater, zodat het beschikbaar is tijdens periodes van droogte. Maar dat niet alleen, we willen dat Waalwijk een prettige leefomgeving is met veel aandacht voor groen. Een omgeving die uitnodigt om in beweging te komen en zo ook bijdraagt aan de gezondheid van alle Waalwijkers.

Klimaatstresstesten

Vanuit het Rijk zijn gemeenten verplicht om in 2050 klimaatbestendig te zijn. Landelijk is daarom afgesproken dat alle gemeenten, waterschappen en provincies in hun gebied zogenoemde klimaatstresstesten uitvoeren. Deze testen onderzoeken de gevolgen van klimaatverandering op vier thema’s: hitte, droogte, wateroverlast en overstromingen. Bijvoorbeeld waar blijft water staan na een hevige regenval? Welke delen van de stad zijn extreem warm. De ‘stress’ van extreem weer wordt met behulp van rekenmodellen, satellietbeelden en andere gegevens nagebootst.

In 2019 is Waalwijk onderzocht welke zwakke plekken in onze stad een rol spelen bij het ontstaan van hittestress, droogte, wateroverlast en overstroming.

De verwachtingen voor Waalwijk

Dankzij de stresstest weten we welke gevolgen van extreem weer we kunnen verwachten in Waalwijk. Zo zal water op straat vaker voor komen. Dat komt omdat er meer water in een kortere periode valt. De riolering kan dit niet aan. Dit kan tot hinder, overlast en schade leiden. Op een aantal belangrijke hoofdwegen komt dan veel water te staan. Dit heeft bijvoorbeeld gevolgen voor de aanrijdtijden van de hulpdiensten. Ook kan in sommige situaties het water binnenlopen in panden.

Door klimaatverandering stijgt de temperatuur in de zomers en neemt de kans op langere perioden van hitte toe. Hogere temperaturen hebben invloed op de gezondheid maar ook op de leefbaarheid in gebouwen, het gebruik van de buitenruimte, het waterverbruik en de diverse netwerken. Door verharding, beperkte wind, reflectie enzovoort warmt het stedelijk gebied van Waalwijk meer op tijdens een hete dag, dan het landelijk gebied. In de gemeente Waalwijk zijn er bepaalde gebieden die extra warm worden. Denk aan beide bedrijventerreinen in Waalwijk en het centrum van Waalwijk. Tijdens een hittegolf kan hier sterkte tot extreme hittestress ontstaan.

De extreme hitte geeft ook droogte. Het tekort aan water heeft in de gemeente Waalwijk in de praktijk geleid tot schade aan de Dijkweg (veengebied), vijvers die droogvallen, schade aan groen. Veengebieden die gevoelig zijn voor bodemdaling als gevolg van grondwaterstandsdaling (met name Westelijke Langstraat). Doordat vijvers droogvallen sterven vissen. Groen kan tijdelijk verdorren, maar kan ook helemaal afsterven. Wanneer dat gebeurt, verliest groen zijn/haar verkoelende functie.

Bekijk de uitgebreide samenvatting van de stresstest

Klimaatdialogen

Waalwijk klimaatbestendig maken kunnen we als gemeente niet alleen. Dat moeten we samen doen. Daarom gaan we in gesprek met ‘de stad’ en organiseren we in juni van 2021 klimaatdialogen met onder andere bedrijven, inwoners, woningbouwcorporaties, waterschappen, projectontwikkelaars en hulpdiensten. Tijdens deze dialogen bespreken we de uitkomsten van de stresstest, de gevolgen van extreem weer voor Waalwijk en wat klimaatbestendigheid voor Waalwijk inhoudt. Daarnaast denken we na over maatregelen om de kwetsbaarheden te verkleinen en wie daar verantwoordelijk voor is. De informatie en ideeën die we ophalen tijdens de klimaatdialogen, werken we uit in actiepunten voor een uitvoeringsplan.

De ambitie is dat Waalwijk in 2030 de meest urgente stappen uit de stresstest van 2019 uitgevoerd heeft en worden nieuwe ruimtelijke plannen klimaatbestendig gerealiseerd.

In 2043 zijn we een klimaatbestendige gemeente, dus opgewassen tegen de gevolgen van het veranderend klimaat.

Te downloaden: